Моджтаба Хаменейдің үндеуі: жұмылдыру бағыты
Мәтінде әкесінің қазасы «ислам мен Иранның жауларының ең ұлы қылмысы» деп аталады, ал болып жатқан оқиғалар «Үшінші қорғаныс соғысының» жалғасы ретінде сипатталады. Мұндай тіл ресми түсіндірмені айқындайды: ел қарсыласу жағдайында тұр, ал ішкі бірлік стратегиялық ресурс ретінде қарастырылады.
Халықтың рөліне ерекше назар аударылған. Моджтаба Хаменей сыртқы қарсыластармен келіссөздер жүргізілген жағдайда да қоғамдық кеңістіктегі жаппай қатысуды сақтауға шақырады. Бұл басшылықтың қақтығысты тек дипломатиялық арнаға көшіруге ниетті емес екенін және көшедегі қолдауды қысым тетігі ретінде қарастыратынын білдіреді.
Үндеуде сондай-ақ келтірілген залал үшін өтемақы, Ормуз бұғазын бақылау және «агрессорларға» қойылатын талаптар мәселелері қозғалған. Бұл тұжырымдар саяси және экономикалық жеңілдіктерге қол жеткізуге ниеттілікті, сондай-ақ қатаң келіссөз ұстанымын сақтауды көрсетеді.
Сонымен бірге елдегі одан арғы басшылықтың қандай форматта рәсімделетіні және қандай институционалдық шешімдер қабылданатыны белгісіз күйінде қалып отыр. Үндеу идеологиялық шеңберді айқындайды, алайда билік ауысуының нақты тетіктері мен элита ішіндегі күштер тепе-теңдігі әлі ашылған жоқ.
Үндеудің толық мәтіні:
Аса Қамқор, ерекше Мейірімді Алланың атымен.
Расында, Біз саған айқын жеңіс сыйладық, Алла сенің өткен және келешек күнәларыңды кешіруі, Өзінің нығметін толық етуі, сені тура жолға салуы және саған ұлы жәрдем беруі үшін. («Жеңіс» сүресі, 1–3 аяттар)
Қырық күн бұрын ислам мен Иранның жаулары жасаған ең ұлы қылмыстардың бірі, сондай-ақ осы халық тарихындағы ең ауыр жалпыхалықтық қасіреттердің бірі орын алды — Ислам революциясының ұлы жетекшісінің, иран халқы мен ислам үмбетінің әкесінің, қазіргі дәуірдегі ақиқат жолындағы күрескерлердің көсемінің, Иран шәһидтерінің мырзасы және қарсыласудың бейнесі, ұлы аятолла Сейед Әли Хаменейдің шәһид болуы — Алла оның пәк рухын қасиеттесін.
Қырық күн бойы шәһид Жетекшінің асқақ рухы Құдайлық жақындықтың меймандостығында, пайғамбарлармен, ізгілермен және шәһидтермен бірге болуда. Сонымен қатар, оның соңынан көптеген серіктері, қолбасшылары мен ислам жауынгерлері, сондай-ақ бірнеше күндік сәбилерден бастап қарттарға дейінгі қорғансыз отандастар осы ұлы рақымға бөленді.
Қырық күн және түн бойы Құдіретті әрі Ұлық Раббысы осы үмбеттің көсемін Өз құзырына шақырды. Бірақ бұл жолы, Мұса пайғамбардың заманындағыдай емес, шәһид Жетекшінің серіктері мен үмбет ақиқатты орнықтыру және жалғандыққа қарсы тұру үшін жіберілді. Олар мызғымас таулардай Самаридің және оның бұзауының алдында берік тұрды және балқыған лавандай агрессорлар мен перғауындардың бастарына төгілді.
Қырық күн және түн бойы әлемдік тәкаппар державалар өздерінің жалған және алдамшы бетперделерін шешіп, өздерінің жиіркенішті әрі шайтандық келбетін көрсетті: кісі өлтіру мен зұлымдықты, агрессия мен өтірікті, тирания мен жемқорлықты, бала өлтіру мен деспотизмді.
Ал екінші жағынан, қырық күн және түн бойы ұлы Хомейнидің және қымбатты шәһид Хаменейдің мақтан тұтар ұлдары, сондай-ақ Мұхаммедтің (оған және оның әулетіне Алланың игілігі мен сәлемі болсын) ең таза исламының ізбасарлары бұрын-соңды болмаған ынта-жігермен және батылдықпен шайқас алаңдарында, көшелерде және окоптарда болды. Жаудың жабайы шабуылынан болған соққылар мен шығындарға қарамастан, олар Үшінші қорғаныс соғысын Қасиетті Үшінші қорғаныс эпосының аренасына айналдырды.
Саналы әрі қырағы Иран халқы ұлы Жетекшінің қазасына қайғырғанын көрсетсе де, Хусейннің Ашурасының тікелей мұрагерлеріне еріп, бұл қайғыны эпосқа, ал еске алу сөзін ұранға айналдырды. Осылайша олар тісіне дейін қаруланған жауды таңғалдырып, үмітсіздікке салды және әлемнің еркін адамдарын сүйсіндірді.
Бұл жолы тәкаппарлардың надандығы мен ойсыздығы 1404 жылдың эсфанд айын (2026 жылдың ақпан–наурыз айлары) Иран мен Ислам революциясының қуатын арттыру мен атын асқақтатудың жаңа тарауының басталуына айналдырды. Исламдық Иранның туы тек еліміздің географиялық картасында ғана емес, бүкіл әлемдегі ақиқатты іздеушілердің жүректерінің тереңінде көтерілді.
Шәһид Жетекшінің қасиеттері мен өнерлері
Бұл жылдық — ұлы Жетекшіні қысқаша бағалап, таныстыру үшін жақсы мүмкіндік. Әңгіме соншалықты танымал бола тұра, толық танылмаған адам туралы болып отыр. Барлығы біздің шәһид Жетекшінің көреген әрі білімді фақих болғанын, шаршамайтын күрескер болғанын, тау секілді берік әрі мызғымас болғанын, білімін амалға асырған ғалым болғанын, үнемі Алланы еске алып, түнгі намаз оқып, Раббысына кішіпейілділікпен жалбарынған құдайшыл жан болғанын, пәк имамдардың шапағатына жүгінгенін және Құдайдың уәделеріне шын жүректен сенгенін біледі.
Оның басқа қасиеттерінің қатарында Иранға деген сүйіспеншілік және қымбатты Иранның одан да үлкен тәуелсіздігіне жету жолындағы үздіксіз талпыныс бар еді, сонымен қатар ол бірлікке, ынтымаққа және ұлттық үйлесімге баса мән берді. Ол өмірін исламдық басқару жүйесін орнату мен сақтауға арнады және оның пікірінше, халықсыз Ислам Республикасы мәнсіз болатын.
Ол билік пен табандылыққа ие бола отырып, ойлау мен істерге көзқарасында нәзіктік пен талғампаздыққа да ие болды. Ол елдің таланттарына, әсіресе жастарға ерекше көңіл бөлді. Ғылымға, технологияға және прогреске мән берді. Ұлы шәһидтердің отбасыларын, ардагерлерді және жанқияр жандарды жоғары бағалады.
Әртүрлі салаларда ол кейде ондаған жылдарға созылған баға жетпес тәжірибе мен жинақталған білімге ие болды, сондай-ақ тізбектеп айтуға ұзақ уақыт кететін басқа да көптеген қасиеттері бар еді.
Осы күндері кейбір бұқаралық ақпарат құралдары оның өнері, өнертануы және өнер арқылы тәрбиелеуі туралы жиі айтады. Бұл қасиеттің өзі, жеке алынғанда да, тұлға үшін үлкен құндылық болуы мүмкін және, сөзсіз, біздің қымбатты Жетекшімізде ол ең жоғары дәрежеде болды. Бірақ оның басқа қасиеттері мен артықшылықтарымен салыстырғанда, бұл болмашы көрінеді. Мен оның көптеген өнерлерін жеке білемін:
Оның аз айтылатын ұлы өнерлерінің бірі — қоғамды тәрбиелеу өнері, яғни орасан зор халық бұқарасының және әлеуметтік топтардың ойларын, жан дүниесін және сезімдерін қалыптастыру өнері.
Тағы бір өнері — мақсатты түрде институттар құру, ол әсіресе басшылықтың алғашқы жылдарында, алыс болашақты ескере отырып, қолға алынған.
Тағы бір өнері — елдің әскери құрылымын нығайту, және Иран халқы соңғы екі қорғаныс соғысында оның оң нәтижелерін сезінді.
Сондай-ақ ғылымнан бастап стратегия мен саясатқа дейінгі түрлі салаларда жаңашылдық пен шығармашылық қабілеті оның өнерлерінің бірі болды, оның кейбір көріністерін жүйенің жалпы саясаттарын әзірлеуден көруге болады. Сонымен қатар уақтылы сөздер мен түпнұсқа құрылымдарды жасау арқылы мағыналар тудыру қабілеті де бар еді, олардың әрқайсысы көптеген мағыналарды туындатып, қоғамдық дискурсты қалыптастырды.
Сондай-ақ қиындықтар мен сынақтарда шыңдалған асқақ рухының, ақиқат жолындағы сабырлылығы мен табандылығының нәтижесі болған өнер — алыс оқиғаларды алдын ала болжау өнері, өйткені «мүмін көреген». Тағы басқа қысқаша тізбелеу мүмкін емес өнерлері бар.
Осы өнерлер мен қасиеттердің барлығының қайнар көзі тек ерекше Құдайлық қамқорлық пен оның тақуа ата-бабаларының ілтипаты болды (Алла оларды жарылқап, баршасына сәлем жолдасын). Бәлкім, бұл қамқорлық пен ілтипатты оған тартқан нәрсе — ақиқат Сөзін көтеру жолындағы тынымсыз, шынайы күресі мен жанқиярлығы шығар. Алайда, әсіресе сатқын Пехлеви режимімен күрестің қиындықтарынан бөлек, ол өз міндетін орындау жолында қарапайым адамдар білмейтін бір ерекше мүмкіндіктен үлкен пайда алды.
Тағдыр солай болды: Сейед Джавад (Әли Хаменейдің әкесі), білімге құштар және соған сай әрекет еткісі келген жан, өзінің ұлы әкесі көру қабілетін жоғалту алдында тұрғанда, беделді ұстаздардан ұзақ жылдар бойы білім алғаннан кейін, Қомда академиялық ілгерілеу мен болашақ құрудың барлық сыртқы мүмкіндіктерін тастап, Құдайлық рақымға сүйеніп, өзін әкесіне арнады. Бұл жанқиярлықта Құдайлық ілтипат соншалық көрінді, кенеттен Сейед Әли Хаменей отыз жасқа жетпей-ақ Хорасаннан күн секілді жарқырап шығып, жазбада ой мен күрестің тіректерінің біріне айналды және дәстүрлі ғылымдарда да елеулі жетістіктерге жетті. Осылайша шах күнтізбесінің 50-жылдарында ол САВАК ұйымына «Хорасандық Әли Хаменей» ретінде белгілі болды.
Айта кету керек, бұл ұлы адамның ішкі де, сыртқы да дамуы кейінгі кезеңдерде де жалғасты. Қазір ұлы тұлғалардың, әсіресе осындай адамның мінез-құлқынан сабақ ала отырып, бір-бірімізге шынайы ізгі ниет пен мейірімділік көрсетуді іс-әрекетіміздің үлгісіне айналдырғанымыз орынды. Өйткені бұл қасиет, Құдайдың жан-жақты рақымымен бірге, ақиқат туының астында тұрғандар мен жалған туының айналасында жүргендерді ажырататын маңызды белгі. Мұндай жолды ұстану көктің қақпаларын ашып, рақым жаңбырының жаууынан бастап жауды жеңуге, тіпті ғылыми-техникалық прогреске дейінгі Құдайлық көмектерді түсіреді.
Бұл күндері әртүрлі топтар сол бірегей тұлғаны орынды түрде әрі өкінішпен еске алып, оның жарқын болмысының жаңа қырлары біртіндеп ашылуда. Сондай-ақ оның шәһид болған сәтінде жұдырығын қысқан әрекетіне еру арқылы бұл бейне халық арасында таралуда. Енді бұл қысылған жұдырық кейбіреулер үшін ортақ сенімнің символына айналды. Осылайша шәһидтің ықпалы тірі адамның ықпалынан артық екені тағы дәлелденеді, оның таухидке, ақиқатты іздеуге, зұлымдық пен бұзақылыққа қарсы күреске шақыруы өміріндегіге қарағанда қаттырақ естіледі. Және бұл ұлы шәһидтің өсиеті — осы және басқа мұсылман халықтарының бақыты болған — біртіндеп шындыққа айналуда.
Иран халқының Үшінші қорғаныс соғысындағы жеңісі
Бауырым мен қарындастарым, отандастар! Бүгін Үшінші қорғаныс эпосының осы кезеңіне жетіп, сендер, батыр Иран халқы, бұл алаңда сөзсіз жеңімпаз болғандарыңды сенімді түрде айтуға болады.
Бүгін Ислам Республикасының ұлы держава ретінде көтерілуінің таңы және тәкаппарлықтың әлсіреу жолына түсуі баршаға айқын. Бұл — біздің шәһид Жетекшіміздің және басқа да шәһидтердің қанының берекесі, бүкіл ұлттың дұғалары мен жалбарынулары, шайқас алаңдарындағы, кварталдар мен мешіттердегі жанқиярлық қатысуы, сондай-ақ Ислам сақшылар корпусының, армияның, құқық қорғау күштерінің, аты аталмаған жауынгерлер мен шекарашылардың шынайы құрбандықтарының арқасында иран халқына берілген Құдайлық рақым.
Бұл рақым үшін шүкір ету керек, өйткені: «Егер шүкір етсеңдер, Мен сендерге арттыра түсемін» (Құран, 14:7). Бұл рақымға практикалық шүкіршілік — күшті Иранға жету жолындағы тынымсыз еңбек.
Халықтың сахнадағы қатысуын жалғастырудың маңызы
Қазіргі жағдайда шәһид Жетекшінің осы ұраны мен стратегиялық мақсатына жету үшін қажет нәрсе — осы қырық күндегідей халықтың қатысуын жалғастыру. Бұл қатысу қуатты Иранның ұстанып отырған жағдайының маңызды тіректерінің бірі.
Сондықтан жаумен келіссөздер жарияланды деп, көшедегі қатысу енді қажет емес деп ойлауға болмайды. Керісінше, егер әскери майданда тыныштық кезеңі туындаса да, алаңдарда, кварталдарда және мешіттерде болуға мүмкіндігі бар адамдардың міндеті одан да ауыр сезіледі. Сөзсіз, алаңдардағы дауыстарың келіссөздердің нәтижесіне әсер етеді, дәл сол сияқты Иран үшін миллиондаған жанқияр қолтаңбалардың саны мен өсуі де осы аренадағы ықпал етуші факторлардың бірі.
Алланың қалауымен, осы рөлдер шығармашылығының және оның жалғасуының арқасында иран халқын күтіп тұрған болашақ — қадір-қасиетке, мақтанышқа және байлыққа толы ұлы, жарқын дәуір.
Біздің шәһид Жетекшіміз басшылықты қабылдаған кезде, Ислам Республикасы жауларынан көптеген жарақат алған көшетке ұқсайтын, бірақ ол оларды абыроймен көтерді. Ал шамамен 37 жылдан кейін басшылық орнын қалдырғанда, ол тамыры бекіген, бұтақтары мен жапырақтары аймақ пен әлемнің маңызды бөліктерін көлеңкелеген Берекелі Ағаш қалдырды.
«Иран неғұрлым күшті болса, соғұрлым жақсы» деген мақсатқа жету жолы — қоғамның әртүрлі қабаттары арасындағы бірлік арқылы өтеді, бұл туралы ол бірнеше рет айтқан. Осы қырық күнде бұл бірліктің едәуір бөлігі қалыптасты: адамдардың жүректері жақындасты, әртүрлі көзқарастағы қабаттар арасындағы мұз еріді, барлығы Отан туының астында жиналды, және бұл жиынның саны да, сапасы да күн сайын артып келеді. Әлі қосылмағандардың көбі жүрегімен олармен бірге және алаңдағы адамдардың пікірін бөліседі.
Бұл күндері көпшілік алысқа көз тастап, қазіргі шындық пен болашаққа негізделген бейнені қалыптастырып, «өркениеттік көзқарасты» бастан кешіруде. Бұл қасиет жуырда ғана шәһид Жетекші басқарған шағын топта көрінетін. Сондықтан кез келген бақылаушы бұл ұлттың қарқынды әрі ғажайып өсуін байқайды. Және осы күндері дана, танымал әрі құрметті фақих бұл жағдай туралы сөйлегенде, оның даусының толқудан жиі үзілуі кездейсоқ емес.
Оңтүстік көршілерге ескертулер, залал өтемақысы және шәһидтердің құн төлемі туралы
Осыған байланысты Иранның оңтүстік көршілеріне айтамын: сендер кереметті көріп отырсыңдар. Мұқият қарап, дұрыс түсініңдер, дұрыс орында тұрыңдар және шайтандық күштердің жалған уәделеріне сенбеңдер. Біз әлі де бауырластық пен ізгі ниетімізді көрсету үшін сендерден лайықты жауап күтеміз. Бұл сендер тәкаппарлардан бас тартпайынша жүзеге аспайды, өйткені олар сендерді қорлап, пайдаланудың бірде-бір мүмкіндігін жібермейді.
Барлығы білуі керек: Алланың көмегімен біз елімізге шабуыл жасаған агрессор-қылмыскерлерді ешқашан жайына қалдырмаймыз. Біз келтірілген әрбір залал үшін өтемақы, шәһидтердің құн төлемін және осы соғыстың ардагерлерінің қарыздарын талап етеміз және Ормуз бұғазын басқаруды жаңа кезеңге енгіземіз. Біз соғыстың жақтаушысы болған емеспіз және емеспіз, бірақ заңды құқықтарымыздан ешқашан бас тартпаймыз, әрі бұл тұрғыда бүкіл қарсыласу майданын біртұтас деп қарастырамыз.
Халыққа өсиеттер
Осы кезеңде, өзімізге тиесілі нәрсеге жеткенге дейін:
Біріншіден, ұлттың барлық мүшелері бір-біріне жұмсақтық танытуға тырысуы тиіс, сонда кез келген соғыста табиғи түрде туындайтын қиындықтар әртүрлі қабаттарға аз қысым түсіреді. Әрине, қарсы тарапта әлдеқайда көп болған бұл қиындықтар үкіметтегі және басқа мекемелердегі бауырларың мен әпке-қарындастарыңның күш-жігерінің арқасында едәуір дәрежеде болдырылмады.
Екіншіден, ми мен жүрекке терезе болып табылатын осал тұстарды жау қолдайтын немесе онымен бірлесіп әрекет ететін медиа алдында қорғау қажет. Бұл медиа ел мен халыққа жақсылық тілемейтіні бірнеше рет дәлелденді. Сондықтан не олармен мүлде байланысудан бас тартыңдар, не болмаса ұсынғандарының бәрін үлкен күдікпен қабылдаңдар.
Үшіншіден, ресми аза тұту аяқталған соң халық қаралы киімін шешкенімен, жүрегі мен жанында оның және Екінші және Үшінші қорғаныс соғыстарының барлық шәһидтерінің таза қаны үшін кек алуға деген тірі шешімді сақтайды және оның жүзеге асуын үнемі күтеді.
Соңында Ұстазымызға жүгінемін — Алла Тағала оның салтанатты көрінуін жеделдетсін: біз Құдіретті Аллаға иман келтіріп, пәк имамдардың шапағатына жүгініп (оларға Алланың игілігі мен сәлемі болсын) және шәһид Жетекшімізге еріп, сіздің туыңыздың астында және күпірлік пен тәкаппарлық майданының алдында тұрмыз. Осы жолда біз елдің абыройы, тәуелсіздігі және Ислам мен Ислам революциясының ұлылығы үшін қоғамның түрлі қабаттарынан қымбат шәһидтерді құрбан еттік және басқа да шығындарға ұшырадық. Біз жауды түпкілікті жеңу туралы сіздің ерекше дұғаңызға — келіссөзде болсын, майданда болсын — шын жүректен байланып отырмыз және Алла қаласа, оның ғажайып әсерін мүмкіндігінше тезірек біз де, жауларымыз да көреміз деп үміттенеміз.
Сендерге Алланың сәлемі, рақымы және берекесі болсын.
Сейед Моджтаба Хосейни Хаменеи
Редакция басқа көздерден алынған, жіберілген немесе алынған материалдардың мазмұны мен дұрыстығына жауапты емес. Мұндай материалдарды жариялау тек ақпараттық мақсаттарға арналған және олардың мазмұнын автоматты түрде растауды немесе мақұлдауды білдірмейді.